YaChudo

Одонтограф

Переглядів: 0. Оновлено 01.11.2026.

Ілюстрація зі статті про евольвентне зчеплення зі згадкою про одонтограф у німецькій технічній енциклопедії Lexikon der gesamten Technik (1904)

Одонтограф (англ. Odontograph) — інструмент для креслення контуру евольвентної шестерні.

Історія

У 1837, Роберт Вілліс, після прочитання праці On the teeth of wheels, винайшов механічний прилад Odontagraph (або "Odontograph")[1], який дозволяв інженеру-конструктору визначати профіль зубів для шестерень різних діаметрів (також відомий як Wellman's Odontograph method, за іменем S.T. Wellman)[2][3][4].

У 1876, у журналі Engineering Magazine було опубліковано статтю щодо нового одонтографа[5].

За принципом одонтографа було створено пунктирфедер (також одонтограф) — інструмент для креслення пунктиру[6][7][8].

Джерела

  • Anthony J. Lambert (1860). Odontograph. MC.316606.1
  • Anthony J. Lambert (1860). Odontograph. MC.316606.2
  • Odontograph. The Odontograph Co. Patented in May 18, 1920.
    • Percy Norman Williams, “Odontometer,” U.S. Patent 1,340,354 (May 18, 1920).
  • Nineteenth Century Scientific Instruments and Their Makers, edited by PR de Clercq. (Holland, 1985)
  • Maya Hambly, Drawing Instruments 1580:1980. (Sothebys, London, 1988), 29.
  • Catalogues & Brochures. mathsinstruments.me.uk.

Примітки

  1. ↑ Professor Willis's Odontagraph by HOLTZAPFFEL. www.oldhandtools.co.uk (англ.).
  2. ↑ Grant, George B. [англійською] (1887). A new odontograph. Journal of the Franklin Institute. 123 (2): 108—115. doi:10.1016/0016-0032(87)90204-3.
  3. ↑ Adamson, Daniel (1916). Spur-Gearing. Proceedings of the Institution of Mechanical Engineers. 90: 353—450. doi:10.1243/PIME_PROC_1916_090_017_02.
  4. ↑ Involute Tooth Profile. khkgears.net (англ.).
  5. ↑ S.W. Robinson. "On a New Odontograph" // Engineering Magazine, Volume 15, July 1876.
  6. ↑ Definition of ODONTOGRAPH. www.merriam-webster.com (англ.).
  7. ↑ Dictionary.com | Meanings & Definitions of English Words. Dictionary.com (англ.).
  8. ↑ ODONTOGRAPH definition in American English | Collins English Dictionary. www.collinsdictionary.com (амер.). 13 лютого 2020.

Джерело: стаття у Вікіпедії та історія редагувань (автори).